Frank Jansen

08-09-2021

Kroondomein: waarom we niet te vroeg moeten juichen

Grote opluchting deze ochtend in de Nederlandse gravelcommunity. Diverse media berichten dat het Kroondomein vanaf 2022 gewoon het hele jaar open zal blijven. Dat is echter voorbarig en allerminst zeker. Wij leggen uit waarom.


Wat is er aan de hand?

Ieder jaar keert de discussie weer terug. De Oranjes krijgen een forse subsidie (4,7 miljoen per 5 jaar) voor het onderhoud aan de Kroondomeinen. Zij sluiten echter jaarlijks het park tussen 15-9 en 25-12. De reden is dat zij het park dan nodig hebben voor de ‘persoonlijke levenssfeer’, wat een eufemisme is voor de jacht.

Volgens de wet kan dit echter niet: als een natuureigenaar -of beheerder subsidie krijgt, mag het gebied maar 7 dagen per jaar gesloten zijn. Juristen maken dan ook al jaren gehakt van deze regeling, en Rutte heeft beloofd er voor 2022 naar te kijken. Vandaag is bekend geworden dat Minister Schouten inderdaad ingrijpt. Als de Oranjes hun subsidie willen behouden, zal het park vanaf 2022 ook in de winter geopend blijven.

Van wie is het Kroondomein eigenlijk?

Wilhemina schonk het gebied in 1959 aan de staat, maar de Oranjes behielden het zogenaamde vruchtgebruik én jachtrecht. Kort gezegd betekent dit dat zij er gebruik van kunnen blijven maken maar ook verantwoordelijk blijven voor het beheer. Je kunt dit het best vergelijken met een woning. De Oranjes zijn de bewoner en beheerder van de woning, maar de staat is eigenaar.

Waarom krijgen de Oranjes subsidie, als de staat eigenaar is?

Dit is misschien minder vreemd dan het lijkt. De subsidie wordt verleend aan de Oranjes, omdat zij het vruchtgebruik hebben. Zij zijn naast gebruiker ook verantwoordelijk voor het beheer. En om die reden krijgen zij de subsidie.

Welke opties liggen er nu op tafel?

Optie 1 is dat de Oranjes de subsidie blijven ontvangen en dus afzien van de wintersluiting. Dat betekent dat het park minstens 358 dagen open blijft voor publiek. Voor ons fietsers is dit natuurlijk het meest gunstige scenario. De meeste media doen net alsof dit al zeker is. 

Dat is echter allerminst het geval.

Optie 2 is namelijk dat de Oranjes afzien van de subsidie. Zij draaien dan zelf op voor de onderhoudskosten. In het beste geval verandert er voor ons fietsers niks en blijft de wintersluiting van kracht. Maar dat lijkt niet erg waarschijnlijk. Logischer is dat men die kosten wil terugverdienen, bijvoorbeeld door een vignet in te stellen of zelfs entreegeld te heffen. Of door het exploiteren van commerciële MTB-routes. Ook andere beperkende maatregelen, zoals een langere sluiting, of afschaffen van het vrij rijden is mogelijk. Zelfs een complete sluiting behoort theoretisch tot de opties.

Optie 2 zou een hele rare situatie opleveren: de staat is eigenaar, maar kan niet afdwingen dat het domein openblijft voor publiek. Terwijl dat nou juist wel de reden was dat de politiek ingreep.

Blijven de Oranjes jagen als het park geopend blijft in de winter?

De Oranjes hebben nooit officieel toegegeven dat er gejaagd wordt in het park, maar de aanwijzingen hiervoor zijn sterk. Als het domein straks open blijft, lijkt de kans heel klein dat er gejaagd wordt als het publiek kan toekijken. Daar kleven allerlei praktische bezwaren aan (denk aan veiligheid en beveiliging). Daarnaast is het risico op imagoschade groot - jagen is nu eenmaal omstreden.

De Oranjes hebben echter wel het recht om het park 7 dagen per jaar te sluiten voor publiek; in die tijd zou men kunnen jagen zonder ‘pottenkijkers’.

Wanneer weten we meer?

Voor 31-12 moeten de Oranjes hun subsidieaanvraag hebben ingediend, tenminste, als ze dat willen. We weten dus nog voor de jaarwisseling waar we aan toe zijn. Voor 2021 gaat niks meer veranderen maakte de RVD op 9-9 bekend, over een paar dagen gaat het domein weer op slot.

Fan of CycloWorld!

Become our Ambassador

Do you enjoy coming here, and do you think you can make a nice contribution to CycloWorld? We are always looking for ambassadors who want to help us deliver content.

Related posts